T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Kırıkkale İl Sağlık Müdürlüğü

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Kırıkkale İl Sağlık Müdürlüğü

Facebook Twitter Google Plus Linkedin

10 Şubat Uluslararası Epilepsi Günü

Güncelleme Tarihi: 10/02/2020


Epilepsi, beyin hücrelerinin fonksiyonlarında kısa süreli değişikliklerle birlikte olan, beyin hücrelerinde uygunsuz, ani gelişen elektriksel aktiviteye bağlı olarak; kişinin bilinci, hareketleri ve faaliyetlerinde kısa süreli değişime sebep olan nörolojik bir hastalıktır. Bu fiziksel değişikliklere nöbet denir.

Epilepsi nöbetlerinin nedenleri değişmekle birlikte, bebeklikten yaşlılığa yaşamın her döneminde görülebilir. Toplumun yaklaşık %1’ini etkilemektedir. Tek bir nöbet yüksek ateş, oksijen eksikliği, zehirlenme v.b. gibi pek çok sebepten kaynaklanabilir. Ancak özel bir etken olmaksızın birden çok gerçekleşen nöbetlere epilepsi denir. 

Nöbetlerde; vücudun tümünde veya bir parçasında kasılmalar, kısa sabit bakışlar, sıçramalar, tuhaf hisler-davranışlar veya otomatik davranış atakları ve bilinçte değişiklikler olabilir. Epilepsi nöbetlerinin çok değişik çeşitleri mevcuttur. 

Fakat temelde akılda tutulması gereken, nöbetlerin iki çeşit olduğudur: 
Parsiyel (beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler) ve 
Jeneralize (beyinde yaygın olarak başlayan nöbetler)

Nöbet Anında Yapılması Gereken İlk Yardım
Kasılmalı nöbet geçiren kişi yere düşer, vücudu katılaşır, solunumu yüzeyselleşir ve nöbet genellikle 1-3 dakika sürer. Sonrasında nöbet geçiren kişi sersemleşmiş bir haldedir ve yorgundur.

Kasılmalı nöbetlerde:
Sakin olun ve nöbetin kendiliğinden sona ermesini bekleyin.
Yaralanmasını önleyin. Gerekirse yavaşça yere yatırın, etrafındaki sert ve keskin eşyaları kaldırın, başının altına yumuşak bir yastık veya benzeri eşyalar koyun.
Boynuna saran bir şey (atkı, kravat, şal) v.b. varsa gevşetin.
Hareketlerini engellemeyin, durdurmaya çalışmayın.
Ağzına bir şey koymayın. Dilini yutmaz ancak belki ısırabilir.
Nöbet hafiflerken salyasının veya diğer sıvıların akması ve nefes yolunun açık kalması için hastayı yavaşça yan yatırın.
Nöbetten sonra kafası karışmış olacaktır. İçini rahatlatacak şekilde konuşun.

Kasılma olmadan nöbet geçiren kişi ise boş boş, yarı şuursuz bakar. Sorularınıza yanıt vermez, hareketleri amaçsızdır, sakarlaşır. Nöbet genellikle birkaç dakika sürer, nöbetten sonra kafası karışmış durumdadır. Tıpkı kasılmalı nöbetlerde olduğu gibi ortam güvenliğini sağlayarak nöbetin sonlanmasını bekleyin.

Ne Zaman Ambulans Çağırmalıyız?
Kasılmalı nöbet 5 dakikayı geçerse
Nöbetin sona ermesinden sonra bilinç veya solunum normale dönmezse
Nöbet geçiren kişi kendine gelmeden nöbetler arka arkaya tekrarlarsa
Nöbetten sonra sersemlik hali bir saatten fazla sürerse
Nöbet suda meydana gelmişse
Bu geçirilen ilk nöbetse veya nöbet geçiren kişi yaralı, hamile veya şeker hastası ise hemen 112 ekiplerinden yardım isteyiniz. 

Uzm. Dr. Dilek YANOĞLU
Kırıkkale Yüksek İhtisas Hastanesi
Nöroloji Uzmanı